GMINA KOWALA PRZEZ WIEKI

GMINA KOWALA PRZEZ WIEKI  

Gmina Kowala była zamieszkana już w okresie przedpiastowskim, natomiast pierwsza wzmianka o wsi i parafii Kowala pochodzi z 1325 roku. Za czasów pierwszych Piastów kraj podzielony był na dzielnice, a te na kasztelanie na czele z kasztelanami mianowanymi przez księcia. Do ich kompetencji należała administracja, sądownictwo i wojskowość. Teren obecnej gminy Kowala leżał w dzielnicy sandomierskiej w kasztelani radomskiej. W początkach XIV wieku w dawnych kasztelaniach utworzono sądy ziemskie i w związku z tym podzielono kraj na okręgi sądowe ? powiaty. Obecna gmina Kowala znalazła się w powiecie radomskim.

Jeszcze w pierwszej połowie XIV wieku Kowalę otaczał pradawna Puszcza Radomska. Pośród tutejszych bagien, w lasach powstała kolejna osada ? Dąbrówka Zabłotna, o której pierwsze przekazy pochodzą z 1377 roku. Kolejne miejscowości powstały na przełomie XIV i XV wieku. Okres ten przyniósł intensywną kolonizację tych ziem. Rody rycerskie uzyskując nowe nadania ziemskie, wycinały puszczę i zakładały nowe wsie. W tym czasie powstały: Bardzice, Kosów, Młodocin, Parznice i Ruda Mała. Tylko jedną wieś w okolicy założono w ramach własności królewskiej. Były to Mazowszany, powstałe poprzez osiedlenie tu osadników z Mazowsza. W drugiej połowie XV wieku powstały kolejne wsie prywatne: Rożki, Trablice i Maliszów. Natomiast w XVI wieku powstały Kotarwice.

Dawne powiaty podzielone były na parafie, które były najmniejszą jednostką podziału terytorialnego, skupiająca kilka osad. Wsie dzisiejszej gminy należały do parafii Kowala i do parafii staroradomskiej (św. Wacława). Długi okres pokoju w XV i XVI wieku sprzyjał rozwojowi gospodarczemu tych ziem. Położył temu kres potop szwedzki z lat 1655-60. Przez teren gminy maszerowały, siejąc spustoszenie, wojska szwedzkie i siedmiogrodzkie. Jednak Kowala i okolice szczęśliwie nie doznała dużych zniszczeń. W 1662 roku przeprowadzono szczegółowy spis podatkowy parafii Kowala. Mieszkało w niej 1429 osób i była to jedna z gęściej zaludnionych parafii w powiecie radomskim. Składało się na nią 16 osad prywatnych. Średnio w każdej z nich mieszkało po 89 osób. Prawie 7 % populacji parafii stanowiła szlachta. Pierwsza połowa XVIII wieku to okres wojen i stagnacji gospodarczej, dopiero ostatnie dziesięciolecia XVIII wieku przyniosły nieznaczne ożywienie.

Po upadku I Rzeczpospolitej powiat radomski znalazł się w zaborze austriackim. W 1809 roku, po kolejnej wojnie napoleońskiej, teren powiatu radomskiego wszedł w skład Księstwa Warszawskiego, dzielącego się na departamenty i powiaty. Teren obecnej gminy wszedł w skład powiatu i departamentu radomskiego. Po upadku Napoleona Księstwo warszawskie uległo likwidacji, w 1815 r. rosyjskie władze zaborcze zlikwidowały departamenty, w ich miejsce tworząc województwa. Kowala wraz z powiatem radomskim znalazła się w województwie sandomierskim.

W czasie powstania styczniowego miejscowa społeczność włączyła się do zrywu narodowego. Powstańcy mogli liczyć na przychylność ludności. W sierpniu 1863 roku w okolicach Kowali doszło do bitwy powstańczej z wojskimi rosyjskimi. W 1864 r. na mocy ukazu carskiego dokonano uwłaszczenia chłopów. Dotychczasowe duże folwarki zostały w znacznej mierze rozparcelowane pomiędzy chłopów, a jedynie część pozostała w rękach szlachty. Wtedy też powstały samorządowe gminy wiejskie. Większość terenów obecnej gminy znalazło się w gminach Kowala i Gębarzów. Gminę tworzyły zarówno grunty włościańskie (chłopskie) jak i dworskie (folwarki). Częściami składowymi były gromady (wsie) na czele z sołtysem,

W skład gminy wchodziły w 1883 roku następujące miejscowości: Antoniów, Błedów, Błonie, Buraków, Dąbrówka Warszawska, Dąbrówka Zabłotna, Godów, Górna, Helenów, Jeżowa Wola, Klementynów, Kowala Stępocina, Kowalówka, Kończyce, Kotarwice, Kosów Większy, Kosów Mniejszy, Koszary, Ludwików, Młodzianów, Pająk, Potkanów, Ruda Wielka, Ruda Mała, Śniadków, Sobków, Staniów, Stanisławów, Wośniki, Załawie i Żakowice. Obszar gminy wynosił 13 632 mórg ziemi w tym 9 775 mórg ziemi dworskiej. Siedziba gminy znajdowała się we wsi Górna. Na terenie gminy były dwie szkoły elementarne. Sąd dla gminy znajdował się w Wolanowie. W 1919 roku utworzono województwo kieleckie, w skład którego wszedł powiat radomski wraz z gminą Kowala. We wrześniu 1939 roku teren gminy znalazł się pod okupacją niemiecką, trwającą do stycznia 1945.

W 1950 r. wprowadzono Rady Narodowe jako element jednolitej struktury organów władzy państwowej, likwidując samorząd gminy i urząd wójta. Powstały wówczas gromady obejmujące po kilka wiosek. Gmina Kowala została podzielona na kilka gromad. W 1954 roku wprowadzono Gromadzkie Rady Narodowe. W latach 1954 ? 1972 granice gromad były często zmieniane. Zmianom ulegały również kompetencje Rad Narodowych. W 1972 r. zniesiono gromady zastępując je gminami. Wprowadzono urząd naczelnika Gminy jako jednoosobowy organ wykonawczy. Wtedy po raz drugi powstała gmina Kowala. W 1975 roku wprowadzono dwustopniowy podział terytorialny kraju. Powiaty uległy likwidacji, w ich miejsce powstała struktura mniejszych województw i gmin. Utworzono wtedy województwo radomskie, w którym znalazła się gmina Kowala. Od 1 stycznia 1991 po reformie administracyjnej Kowala weszła w skład nowoutworzonego powiatu radomskiego w województwie mazowieckim.

                                                                                                                                             wg informacji ze strony www.kowala.pl

Próbna ewakuacja – wszyscy uratowni…

W naszej szkole 29.10.2013r., po tym jak w pomieszczeniach  na parterze  wybuchł pożar, rozległ się alarm przeciwpożarowy  Natychmiast przystąpiono do ewakuacji wszystkich osób znajdujących się w budynku. Uczniowie, nauczyciele i pracownicy szkoły  w pośpiechu opuścili budynek szkoły i zgromadzili się na szkolnym boisku.  Na szczęście były to tylko ćwiczenia.

Wspieramy misjonarki w Kamerunie…

Na szkolnym korytarzu w poniedziałek20.10.2013r. pojawiły się  plansze ukazujące życie misjonarzy w Kamerunie, gdzie pracują siostry Michalinki. Z tymi niezwykłymi misjonarkami nasza szkoła współpracuje od wielu lat. Podejmujemy różne akcje na rzecz wspierania ich edukacyjnej działalność na Czarnym Lądzie.  Tak też było i w tym roku.

Wystawa na temat pracy misjonarek w Kamerunie  została przygotowana przez Szkolne Koło Misyjne w ramach Tygodnia Misyjnego. W dniach 20.10.2013r ? 26.10.2013r. naszej szczególniej uwadze i modlitwie polecaliśmy misjonarzy i tych z którymi pracują. Zorganizowane zostały także działania, które przybliżały działalność misjonarek oraz akcje wspierające. Oprócz wystawy zorganizowana została  zbiórka pieniędzy wśród uczniów na pomoc dzieciom w Afryce, a  23.10.2013r. przeprowadzony został ?mini? kiermasz ozdób wykonanych w Kamerunie, z którego dochód także wesprze działalność misyjną W niedzielę , 27.10.2013r. po mszy św., mieszkańcy Kowali na zorganizowanym przed kościołem kiermaszu mogli wspomóc misje, zakupując jedną z afrykańskich ozdób. Na  hojność społeczności Kowali zawsze  można liczyć, tak i tym razem chętnych do wsparcia działalności misyjnej w Kamerunie nie brakowało. Kiermasz cieszył się ogromnym zainteresowaniem. Wszystkim, którzy wsparli  działania Szkolnego Kola Misyjnego i Szkolnego Koła Caritas na rzecz misji w szkole i w kościele serdecznie dziękujemy. 

s. Salawa – opiekun Szkolnego Koła Misyjnego

Gminny Konkurs Poezji Tuwima…

Uczniowie z klas I-III oraz oddziałów ?0? naszej szkoły doskonale zaprezentowali się na  VIII Gminnym Konkursie Recytatorskim  ? Morał wierszem pisany-poezja Juliana Tuwima?  zorganizowanym przez świetlicę środowiskową ? Szansa? w ramach obchodów Roku Tuwima. Konkurs miał za zadanie popularyzację twórczości i oddanie hołdu temu wielkiemu Poecie, autorowi znanych wierszy dla dorosłych u dla dzieci. Żywo reagująca publiczność, nagradzająca gromkimi brawami występ każdego z uczestników tworzyła przyjazny  klimat zdrowej rywalizacji.

Kolejny raz wędrowali z pedagogiem…

Z Polskim Towarzystwem Schronisk Młodzieżowych /PTSM/ nasza szkoła współpracuje od lat i zawsze te imprezy są atrakcyjne, połączone z ciekawymi zabawami na koniec, ogniskiem, zwiedzaniem np. muzeum. Uczestnicząc  w rajdach dzieci wzbogacają swoją wiedzę o małej ojczyźnie i poznają ciekawych ludzi oraz miejsca.  Tak też było na tegorocznym rajdzie ? Wędrówka z pedagogiem?, w który odbył się 20.09.2013r w piątek. Uczestniczyli w nim  uczniowie klas 5a, 5b, 4b i 6a wraz z opiekunami.

Uczniowie nauczycielom w dniu ich święta…

Jak to z patronem było?

JAK TO Z PATRONEM BYŁO?

Jak informuje Kronika Szkoły w roku 1978 na posiedzeniu Rady Pedagogicznej w marcu wysunięto pierwsze propozycje dotyczące wyboru patrona naszej szkoły.  Grono pedagogiczne po długiej i
burzliwej debacie zdecydowało się na zatwierdzenie Janusza Korczaka  jako przyszłego patrona szkoły.
Dlaczego Janusz Korczak?

Czytaj więcej

WYCIECZKA NA POCZTĘ

Dnia 28.09.2010r. godz. 10.10 uczniowie klasy II b pod opieką wychowawcy p. Anny Szymczyk poszli do pobliskiego Urzędu Pocztowego. Celem wizyty było zapoznanie się z pracą ludzi na poczcie oraz poznanie funkcji i roli jaką pełni ten urząd w społeczeństwie.

Pani naczelnik zaprosiła całą klasę na zaplecze urzędu. Wszyscy uczniowie mogli bezpośrednio zaobserwować czynności jakie wykonuje urzędnik pocztowy, aby nadana przesyłka mogła trafić do adresata. Dzieci szczególnie zainteresował datownik i czapka pocztyliona, którą mogli sobie poprzymierzać. Pani i naczelnik i inne panie pracujące na poczcie ciekawym dzieciom chętnie udzielały odpowiedzi na zadawane przez nie pytania. Na koniec wizyty uczniowie wręczyli pracownikom poczty własnoręcznie wykonany upominek, a pani naczelnik poczęstowała wszystkich pysznymi ciasteczkami. To był przyjemna i kształcąca wycieczka.

opracowała: Anna Szymczyk

Górą Grosza pomagamy potrzebującym

 GÓRA GROSZA to jedna z największych akcji charytatywnych. Jeden grosz znaczy niewiele, ale góra grosza jest największa na świecie! Celem akcji jest uświadomienie dzieciom i młodzieży, że nawet drobne grosze zebrane przez miliony osób mogą stworzyć wielki fundusz, dzięki któremu udzielona zostanie pomoc dzieciom w najtrudniejszej sytuacji życiowej.

PODARUJ DZIECIOM UŚMIECH? – to hasło tegorocznej akcji. W naszej szkole odbyła się ona po raz kolejny. Po raz kolejny uczniowie stanęli na wysokości zadania i z ogromnym zapałem usypali naszą górę grosza. W tym roku podczas dwóch tygodni trwania akcji zebraliśmy 31359 monet o wartości 969,80 zł .Klasy młodsze ( 0-3 ) zebrały 564,71zł, a starsze(4-6) – 406,83zł.Pieniądze po przeliczeniu zostały przekazane organizatorom akcji, a my już teraz zaczynamy znów zbierać grosiki. Za rok usypiemy jeszcze większą GÓRĘ GROSZA.

opracowała Iwona Stefańska- Stanik

Nasze andrzejki

W dniu 23 listopada klasy 0-3 uczestniczyły w zabawie andrzejkowej. Obok tradycyjnych wróżb najmłodsi uczniowie doskonalili swoje umiejetnosci taneczne na pierwszej w tym roku szkolnym dyskotece. Zabawa była doskonała

Salon wróżb przygotowały klasy trzecie pod kierunkiem p. Alicji Krakowiak i Grażyny Jóźwik. Uczniowie zadbali o odpowiedni wystrój i weszli w role wróżbitów oraz czarodziei. Z wielkim przejęciem przepowiadali przyszłość swoim kolegom i koleżankom. Najmłodszym towarzyszył strach. Było wesoło i tajemniczo. Wszyscy poznali wróżby, przesądy i magiczne zaklęcia. Pełni wrażeń dzielili się między sobą swoimi przepowiedniami.

Potem wszyscy udali się na tańce towarzyskie. Przy znanych i lubianych melodiach uczniowie pląsali i wspólnie się bawili. Były konkursy i solowe występy. Rodzice w tym dniu zadbali o słodki poczęstunek.

                                                                                                                                  Wiesława Rzepecka